De eerste keer branden: waarom die eerste twee uur alles bepalen

Je steekt je nieuwe kaars voor het eerst aan, geniet van een avond, en de volgende keer valt het je op: er blijft was aan de rand achter en de kaars brandt scheef. Vervelend, maar goed nieuws: dit ligt bijna altijd aan die allereerste keer branden.

De eerste twee uur bepalen namelijk hoe je kaars de rest van zijn leven zal branden. Sla je die eerste brandbeurt over of maak je 'm te kort, dan draag je dat mankement de hele levensduur van de kaars met je mee en dat is zonde, want het is met een paar simpele stappen volledig te voorkomen.

In dit artikel lees je wat een wasgeheugen precies is, hoelang je de eerste keer moet branden en hoe je voorkomt dat je kaars scheef opbrandt.

Wat is een wasgeheugen

Een kaars heeft een soort geheugen: de diameter van de wasplas die tijdens de allereerste brandbeurt ontstaat, blijft daarna de norm. Smelt de was bij de eerste keer branden niet helemaal tot aan de rand, dan "onthoudt" de kaars die kleinere diameter. Bij elke volgende brandbeurt smelt de was vervolgens alleen nog binnen dat eerste, te kleine rondje ook al brandt de kaars daarna nog uren.

Het gevolg: een steeds dieper wordende put in het midden, terwijl er langs de rand een dikke wasrand blijft staan die nooit meer smelt. Dat is precies waarom een kaars die verkeerd is ingebrand, later scheef lijkt te branden of ongelijkmatig oogt, hoe zorgvuldig je 'm daarna ook gebruikt. Eenmaal ontstaan is dit wasgeheugen lastig te corrigeren; voorkomen is dus echt makkelijker dan genezen.

Hoelang de eerste keer branden

Als vuistregel geldt: laat de kaars bij de eerste keer branden tot de hele bovenlaag van rand tot rand vloeibaar is. Dat duurt meestal minimaal 1 tot 2 uur, afhankelijk van de diameter van de pot. Hoe breder de kaars, hoe langer dit duurt. Heb je bijvoorbeeld de Koffiekaars uit onze Herfstcollectie in huis, met een royale pot? Reken dan gerust op de volle 2 uur voor een goede eerste brandbeurt. Twijfel je hoeveel branduren je in totaal van een kaars mag verwachten en wat dat betekent voor de kosten per uur?

Dat lees je in ons artikel over hoe lang een geurkaars brandt.

Wat er misgaat bij te kort branden

Blaas je de kaars binnen 30 of 45 minuten alweer uit, dan is de bovenlaag nog lang niet helemaal vloeibaar. Het wasgeheugen slaat die kleinere diameter op, en vanaf dat moment stapelt het probleem zich op:

• Er ontstaat een wasrand langs de binnenkant van de pot die niet meer smelt zonde van je kaars, want die was brand je nooit meer op.
• De kaars gaat er scheef uitzien: het midden zakt steeds dieper weg terwijl de rand op hoogte blijft.
• De vlam komt dieper in de pot te liggen, wat de geurverspreiding vermindert en de kans op nagloeien of roetvorming vergroot.

Wil je weten hoe dit soort tunnelvorming er precies uitziet en hoe je het ook later nog kunt herstellen? In onze gids voor veilig kaarsen branden gaan we hier dieper op in.

De lont trimmen

Ook bij de allereerste brandbeurt geldt: trim de lont vooraf tot ongeveer 5 mm. Een lange lont geeft een grotere, onrustigere vlam die de was sneller aan de randen laat opwarmen zonder dat het midden goed meesmelt, precies averechts van wat je wilt bij het inbranden. Trim daarna ook bij elke volgende keer, zodat de vlam mooi in balans blijft en de was gelijkmatig blijft smelten.

Checklist voor een goede eerste brandbeurt

• Trim de lont tot 5 mm voordat je de kaars voor het eerst aansteekt.
• Zet de kaars op een vlak, hittebestendig oppervlak, uit de tocht.
• Laat de kaars branden tot de bovenlaag volledig vloeibaar is, van rand tot rand, reken op minimaal 1 tot 2 uur, afhankelijk van de diameter.
• Doof niet te vroeg, ook niet als je zelf al klaar bent voor de avond: dit is de enige keer dat het echt telt.
• Doof met een doofkapje in plaats van blazen, zo voorkom je rook en spatten.
• Trim de lont ook bij elke volgende brandbeurt tot 5 mm.

Zo geef je je kaars vanaf de eerste keer een gelijkmatig wasgeheugen en daar profiteer je de rest van de brandduur van, tot aan de laatste centimeter was in de pot. Het kost je nauwelijks meer moeite dan de kaars gewoon iets langer te laten staan, en je voorkomt er blijvende schade in het uiterlijk én de levensduur van je kaars mee. Zin om dit najaar een nieuwe kaars goed in te branden?

Bekijk onze Herfstcollectie, met onder meer de geurige Koffiekaars.